Δημοσίευση άρθρου του Ναυάρχου Νικόλαου Σπανού στην εφημερίδα POLITICAL
Στο φύλλο της εφημερίδας POLITICAL της Δευτέρας 27 Ιουλίου 2026 δημοσιεύεται άρθρο του Ναυάρχου ΛΣ εα Διεθνούς Πραγματογνώμονα Ναυτικών Ατυχημάτων και Ναυτιλιακής Ασφάλειας Νίκου Σπανού
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο του άρθρου
Οι πρόσφατες επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων στην ευρύτερη περιοχή των Στενών του Ορμούζ δεν αποτελούν απλώς ακόμη ένα επεισόδιο έντασης στη Μέση Ανατολή Συνιστούν μια εξαιρετικά σοβαρή εξέλιξη με βαθιές γεωπολιτικές οικονομικές και ναυτιλιακές προεκτάσεις οι οποίες επηρεάζουν άμεσα όχι μόνο τις χώρες της περιοχής αλλά και το παγκόσμιο εμπόριο
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν τη σημαντικότερη ενεργειακή θαλάσσια αρτηρία του πλανήτη Από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου καθώς και τεράστιες ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου Όποια δήποτε διατάραξη της ασφάλειας στην περιοχή μεταφράζεται άμεσα σε αύξηση του γεωπολιτικού κινδύνου έντονες διακυμάνσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και σημαντικές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία
Η ελληνική ναυτιλία ως η μεγαλύτερη δύναμη στον κόσμο σε επίπεδο εμπορικού στόλου βρίσκεται αναπόφευκτα στο επίκεντρο αυτών των εξελίξεων Τα ελληνόκτητα πλοία δραστηριοποιούνται καθημερινά στις σημαντικότερες θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές του κόσμου και συνεπώς εκτίθενται περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο στόλο στους σύγχρονους γεωπολιτικούς κινδύνους
Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι η φύση της απειλής έχει πλέον αλλάξει Δεν πρόκειται μόνο για τον παραδοσιακό κίνδυνο της πειρατείας ή για μεμονωμένα περιστατικά ναυτικής ασφάλειας Σήμερα η εμπορική ναυτιλία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα σύνθετο περιβάλλον ασύμμετρων απειλών όπου χρησιμοποιούνται μη επανδρωμένα αεροσκάφη drones πύραυλοι ταχύπλοα σκάφη και άλλες μορφές υβριδικού πολέμου Η εμπορική ναυτιλία έχει μετατραπεί ουσιαστικά σε εργαλείο γεωπολιτικής πίεσης
Οι επιπτώσεις αυτής της κατάστασης δεν περιορίζονται στους πλοιοκτήτες και στις ναυτιλιακές εταιρείες Η αύξηση των ασφαλίστρων πολεμικού κινδύνου η αλλαγή δρομολογίων οι καθυστερήσεις στις μεταφορές και η πιθανή επιλογή μεγαλύτερων θαλάσσιων διαδρομών αυξάνουν σημαντικά το κόστος λειτουργίας των πλοίων Το κόστος αυτό μετακυλίεται αναπόφευκτα στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα επηρεάζοντας τις τιμές της ενέργειας των πρώτων υλών και των καταναλωτικών προϊόντων
Παράλληλα η κατάσταση αναδεικνύει τη στρατηγική σημασία της θαλάσσιας ασφάλειας ως πυλώνα της διεθνούς σταθερότητας Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας δεν αποτελεί απλώς μία θεμελιώδη αρχή του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας Είναι προϋπόθεση για την εύρυθμη λειτουργία της παγκόσμιας οικονομίας Όταν αμφισβητείται η ασφάλεια ενός τόσο κρίσιμου θαλάσσιου διαδρόμου αμφισβητείται στην πραγματικότητα η ομαλή λειτουργία του διεθνούς εμπορίου
Η διεθνής κοινότητα οφείλει να αντιμετωπίσει το ζήτημα με ενιαία στρατηγική ενισχύοντας τη συνεργασία μεταξύ κρατών ναυτικών δυνάμεων και ναυτιλιακής βιομηχανίας με στόχο την προστασία των πληρωμάτων και τη διασφάλιση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας
Η ιστορία έχει αποδείξει ότι οι μεγάλες κρίσεις στη θάλασσα δεν παραμένουν ποτέ μόνο στη θάλασσα Μεταφέρονται γρήγορα στις αγορές στις οικονομίες και τελικά στην καθημερινότητα των πολιτών
Η ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών δεν αποτελεί αποκλειστικά ναυτιλιακό ζήτημα Είναι ζήτημα διεθνούς ειρήνης οικονομικής σταθερότητας και συλλογικής ασφάλειας Και όσο η εμπορική ναυτιλία μετατρέπεται σε στόχο γεωπολιτικών αντιπαραθέσεων τόσο περισσότερο καθίσταται αναγκαία η αποφασιστική προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας που αποτελεί θεμέλιο λίθο του παγκόσμιου εμπορίου και της διεθνούς τάξης