Σε μια βαθιά επιχειρησιακή ανάλυση στο κανάλι της Ναυτεμπορικής, ο Ναύαρχος Λ.Σ. (ε.α.) Νικόλαος Σπανός ξεκαθαρίζει το τοπίο γύρω από την εξαιρετικά έκρυθμη κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ, αποκαλύπτοντας το παρασκήνιο των ναυτικών διεργασιών.

• Γκρίζα Ζώνη και Υψηλό Ρίσκο: Στα Στενά δεν διεξάγεται αυτή τη στιγμή ένας ανοιχτός πόλεμος, αλλά μια «γκρίζα ζώνη» κυριαρχίας. Η ναυσιπλοΐα έχει αποκατασταθεί τυπικά και εν μέρει, όμως οι ενεργειακές ροές γίνονται με τεράστιο οικονομικό κόστος, αυξημένα ασφάλιστρα και διαρκή στρατιωτική επιτήρηση.
• Καθεστώς Κατοχής από το Ιράν: Ο Ναύαρχος τονίζει κατηγορηματικά ότι η σημερινή κατάσταση στα Στενά μεταφράζεται ως «υπό την κατοχή του Ιράν». Η Τεχεράνη έχει καταφέρει τους τελευταίους 3,5 μήνες να κάνει απόλυτο κουμάντο, επιβάλλοντας τους δικούς της όρους διέλευσης.
• Δουλειές του Ποδαριού για τις Αγορές: Η 60ήμερη εκεχειρία χαρακτηρίζεται από τον κ. Σπανό ως «δουλειά του ποδαριού». Έγινε βιαστικά από τις ΗΠΑ κυρίως για να συγκρατηθούν οι τιμές του πετρελαίου (Brent), να κινηθεί η αγορά και να εξυπηρετηθούν πολιτικές σκοπιμότητες ενόψει των αμερικανικών εκλογών. Η εκεχειρία λήγει στις 19 Αυγούστου και αναμένεται να φανεί αν θα δοθεί παράταση.
• Το Αγκάθι του Άρθρου 5 και τα Διόδια: Το μεγάλο αγκάθι του μνημονίου είναι το Άρθρο 5. Προβλέπει ότι η αποναρκοθέτηση πρέπει να γίνει εντός 30 ημερών από το Ιράν, σε διαβούλευση με το Ομάν και τα κράτη του Κόλπου. Παρότι απαγορεύεται η απευθείας είσπραξη διοδίων, το διεθνές δίκαιο επιτρέπει την επιβολή τελών για «θαλάσσιες υπηρεσίες» (πλοηγικά, φαρικά, περιβαλλοντικά). Έτσι, η επόμενη μέρα θα βρει τα πλοία να πληρώνουν κανονικά τέλη διέλευσης στο Ιράν και το Ομάν.
• Το Παρασκήνιο με Ελληνικό Πλοίο: Το Ιράν απαιτεί να έχει τον πρώτο λόγο και έχει ορίσει έναν προσωρινό «δίαυλο ασφαλείας» πιο βόρεια, καθώς το 70-80% των Στενών είναι ναρκοθετημένο. Ο Ναύαρχος αποκάλυψε ένα σοβαρό παρασκήνιο: προχθές, ένα πλοίο με ελληνική σημαία εξήλθε από τα Στενά καθοδηγούμενο από τις αμερικανικές δυνάμεις (2 ναυτικά μίλια βόρεια του Ομάν), παρακάμπτοντας τις οδηγίες του Ιράν, γεγονός που προκάλεσε την έντονη αντίδραση της Τεχεράνης.
• Η Στάση του ΝΑΤΟ και ο Ρόλος της Ελλάδας: Οι νατοϊκές δυνάμεις (μια σύμπραξη 35 χωρών) έχουν ξεκαθαρίσει ότι δεν πρόκειται να πλησιάσουν την περιοχή για αποναρκοθέτηση αν δεν σταματήσουν πλήρως οι εχθροπραξίες, καθώς το Ιράν απειλεί με άκρως επικίνδυνες ασύμμετρες απειλές στις οποίες είναι άριστα εκπαιδευμένο. Για να μπουν οι διεθνείς δυνάμεις (συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας) στο πεδίο, η συμφωνία πρέπει πρώτα να επικυρωθεί και να πάρει τη σφραγίδα του ΟΗΕ. Τότε μόνο θα συνδράμουν με ναρκοθηρευτικά και φρεγάτες, καθώς το Ιράν δεν μπορεί επιχειρησιακά να καθαρίσει μια τόσο τεράστια θαλάσσια έκταση μόνο του.